Het belang van slaap

slaap in een genezingsproces wordt erkend en er dus maatregelen genomen gaan worden om slaap in een ziekenhuis te verbeteren. Ik heb genoeg tips als iemand in de medische zorg interesse heeft J. Hoe belangrijk slaap is bij herstel? Lees verder…

Een mens slaapt ongeveer 1/3 van het leven en dat is niet voor niets. Slapen kent verschillende fases, maar in de diepe slaap (fase 3 en 4) begint het herstel van het lichaam en wordt nieuwe energie opgebouwd voor de dag die komen gaat. Organen herstellen zich, spierweefsel hersteld zich, het brein verwerkt dan alle indrukken en informatie etc. Ons bewustzijn wordt verlaagd om het lichaam af te sluiten van de buitenwereld en zo ruimte te geven zijn/haar werk te doen. Gemiddeld wordt 7-9 uur slaap per nacht geadviseerd, maar de kwaliteit van slaap is eigenlijk belangrijker dan de duur. Als je gedurende je slaapperiode in de ontspanning raakt en in fase 3-4 terecht komt heb je al veel gewonnen. Dat mensen zich dan toch nog niet uitgerust voelen komt ook door de manier van leven overdag en de mate van stress en spanningen, waarin vaak te weinig tijd wordt vrij gemaakt om te ontspannen.

Als je plotseling wakker schikt uit deze fase voel je je vaak gedesoriënteerd. Een verstoorde nachtrust en/of niet in de diepe slaap kunnen komen gaat herstel van het lichaam tegen en zorgt voor een flinke afname van energie. Dit kan zelfs al na een korte periode een grote impact hebben op je gezondheid en (sociale) leven. Zeker in een ziekenhuis is slaap dus essentieel om zo snel mogelijk te herstellen. Vaak ontstaat bij een ziekenhuisopname stress (spannende operatie, andere omgeving, pijn, onzekerheid) wat de slaapkwaliteit verder laat afnemen. Maar een tekort aan slaap kan ook andere problemen veroorzaken. Zo is onderzocht dat de cognitieve vaardigheden (praten, onthouden, flexibiliteit, leren etc.) afnemen bij slaap tekort. Een nachtje doorhalen om een tentamen te leren is dus helemaal niet zo effectief. Je kan beter goed gaan slapen en je hersenen de informatie langdurig laten opslaan. Slaaptekort verstoort ook je hormoonhuishouding en afweer systeem. Veel mensen worden verkouden of krijgen andere klachten als er sprake is van te weinig slaap. Depressieklachten spelen sneller op bij te weinig slaap, net als angst, agressie en doem denken. Ook blijkt uit onderzoek dat hersenen gevoeliger worden voor een ‘beloning’ zoals eten, roken etc. en zijn mensen geneigd meer risico’s te nemen. Goed slapen is dus beter voor de lijn en zorgt voor minder roekeloos gedrag.

Slaapgebrek wordt niet voor niets toegepast als martelmethode in een aantal landen. Slaapgebrek kan ook in het verkeer ernstige ongelukken veroorzaken, omdat slaap de bestuurder vaak overvalt en achter het stuur oncontroleerbaar wegdommelt. Na 36 uur wakker blijven beginnen hersenfuncties al uit te vallen en kan je bijvoorbeeld niet meer plannen en coördineren. Blijf je nog langer wakker dan dat, dan kan je wanen krijgen, net als hallucinaties, paranoia, agressie etc. Kortom, slaap is essentieel om te blijven functioneren.

Tips om beter te slapen zijn regelmatige bedtijden aanhouden, maar ook regelmaat in opstaan. Richting het slapen meer ontspanning zoeken en steeds minder licht (dus geen schermpjes) creëren. Het blauwe licht remt namelijk de aanmaak van het slaaphormoon Melatonine. Het is ook beter om TV en telefoon/tablet/computer uit je slaapkamer te bannen. Plug desnoods een ouderwetse telefoon in als je bereikbaar moet blijven in de nacht. Daarnaast geeft een opgeruimde, verduisterde, stille en goed geventileerde slaapkamer meer rust. Hier kan ook een ziekenhuis aandacht aan gaan besteden. Het spreekt voor zich dat cafeïne, energy dranken en alcohol in de avond de slaap kunnen verstoren. Beter is een kop kamille thee of citroen melisse of een druppel goede lavendelolie op je kussen sprenkelen. Blijf je problemen houden met slaap en energie? Kom gerust een keer bij me langs om samen naar oorzaken en oplossingen te kijken.